Twórcy kultury
Powiat
Sandomierski

Wincenty Kadłubek - urodził się około 1150 r. w Kargowie pod Stopnicą lub w Karwowie koło Opatowa. Studiował w kraju i za granicą. W latach 1186-1207 został prepozytem kościoła Najświętszej Maryi Panny w Sandomierzu. W tym czasie napisał 'Kronikę Polski' ('Chronica Polonorum'). Założył szkołę kolegiacką, w której był wykładowcą. W 1208r. powierzono mu biskupstwo krakowskie, z którego zrezygnował. Wstąpił do klasztoru cystersów w Jędrzejowie, gdzie zmarł. Proces beatyfikacyjny trwał od 1680 r. W 1794r. został zaliczony przez papieża Klemensa XIII w poczet błogosławionych. Jest drugim patronem katedry w Sandomierzu.  (czytaj więcej)

Jakub Parkoszowic (lub Parkosz) - urodził się na początku XV wieku w Żurawicy pod Sandomierzem. W roku 1421 został zaliczony w poczet studentów Akademii Krakowskiej, gdzie został bakałarzem, następnie w 1427r. magistrem, a po kilku latach otrzymał tytuł doktora dekretów. W latach 1439-1441 rektor Akademii Krakowskiej, w 1439r. był proboszczem kościoła na Skałce, od 1449r. kanonikiem kapituły krakowskiej. Autor pierwszego traktatu ortograficznego (ok.1440r.). Traktat uległ zapomnieniu, odkryty w XIX w. i po raz pierwszy wydany 1830 przez J. S. Bandtkiego.

Marcin z Urzędowa - (ok. 1500-1577), botanik, lekarz, ksiądz: profesor Akademii Krakowskiej w Padwie studiował medycynę. Od 1563 kanonik kapituły sandomierskiej. Był lekarzem hetmana J. Tarnowskiego. W latach 1543-1553 napisał ilustrowane dzieło - 'Herbarz Polski to jest o przyrodzeniu ziół i drzew rozmaitych. księgi dwoje' - wydane w 1595r. Pod koniec życia zamieszkał w Sandomierzu i tu zmarł.

Stanisław Bartolon - doktor filozofii Akademii Krakowskiej, wywodził się z rodziny mieszczańskiej ze Strykowa, a gruntowną wiedzę medyczną zawdzięczał studiom we Włoszech. W Sandomierzu osiadł na stałe prawdopodobnie w 1566 r. Do jego osoby odnosiło się przysłowie 'Już mu i sędomirski doktór nie pomoże'. Leczył m.in. magnatów: Krzysztofa Radziwiłła zwanego 'Sierotką', Lwa Sapiechę; kasztelana sandomierskiego Samuela Maciejowskiego. Zygmunt II August wpisał Bartolona w poczet medyków królewskich, dzięki czemu został zwolniony od wszelkich ciężarów miejskich i ze sprawowania urzędów. Z ostatniej przysługi lekarz nie skorzystał, w charakterze rajcy gościł na ratuszu sandomierskim w latach 1567 -1571, 1583. W roku 1567 kandydował na wójta Sądu Wyższego prawa magdeburskiego na sandomierskim zamku. Poważanie u kleru sandomierskiego sprawiło, iż uzyskał pozwolenie na zbudowanie grobowca rodzinnego w podziemiach kolegiaty. Uczestniczył w handlu zbożem, pochodzącym z własnego folwarku 'Zygmuntowskiego'' na Przedmieściu Zawichojskim oraz z folwarku z młynem 'Zalesie'. Posiadał własny spichlerz na Przedmieściu Krakowskim, sad na gruntach miejskich i rolę we wsi miejskiej Gerlachów. Na początku XIV wieku założył' wodociąg zasilany wodą z cysterny na rynku. W dowód wdzięczności otrzymał zgodę na doprowadzenie wody do własnego domu. Z jego fundacji Bramę Opatowską zwieńczono attyką. 'Mury i baszty miasta z dawna zaniedbane, własnym kosztem i skrzętnością naprawił, poodnawiał kościoły, uposażył szpital, urządził wodociągi'. W 1589r. otrzymał tytuł szlachecki, złączony z herbem Nałęcz. Stanisław Bartolon zmarł w 1602 r.

Sebastian Petrycy z Pilzna - 1554 - 1626, lekarz, filozof, komentator dzieł Arystotelesa i pieśni Horacego, studiował na Akademii Krakowskiej, gdzie w 1602r. przekazał znaleziony rękopis Wincentego Kadłubka z XV wieku. Był mieszkańcem Sandomierza.

Benedykt zw. Sandomierzaninem - (XV - XVI w.), budowniczy z czasów Zygmunta I Starego, pochodzenia niemieckiego. W Piotrkowie wzniósł dla króla pałac w formie wieży w latach 1511 - 1519. Sprawował nadzór nad rozbudową zamku w Sandomierzu w latach 1521-1526. Kierował robotami murarskimi na Wawelu. Prowadził warsztat kamieniarski.

Mikołaj Gomółka - (ok. 1535-1591), w Sandomierzu spędził dzieciństwo i wczesną młodość. W latach 1545-I563 członek kapeli królewskiej. W 1566 roku powrócił do Sandomierza, a w1567 został rajcą, w 1568 przewodniczył urzędowi wójtowsko - ławniczemu, a w 1573 r. zastępował wójta. W tym czasie został wójtem sądu wyższego prawa magdeburskiego na tutejszym zamku. Przyjaźnił się z członkami sandomierskiej elity mieszczańskiej, Bartłomiejem Sernym, Janem Opoką, Kłodnickimi, doktorem Marcinem z Urzędowa, pisarzem Janem Porembnym i Janem Kochanowskim- sędzią sądu grodzkiego. W roku 1578 powrócił do Krakowa. Na początku związał się z dworem bp. Piotra Myszkowskiego, od 1590r. z otoczeniem Jana Zamoyskiego. Skomponował 'Melodie na Psałterz polski' (1580), do zbioru 150 psalmów Jana Kochanowskiego.

Melchior Buliński - (1810-1877), profesor Seminarium Duchownego, od 1862 roku prałat kustosz kapituły sandomierskiej. Autor 'Monografii Miasta Sandomierza'. Gromadził do niej materiały w latach 1837-1839, kiedy był profesorem i kapelanem przy kościele PP. Benedyktynek. W roku 1840 został proboszczem w Mikułowicach, następnie powołano go na profesora historii kościelnej do Akademii Duchownej Rzymsko - Katolickiej w Warszawie. W 1867 roku został ponownie profesorem historii przy Seminarium Duchownym. Zmarł 22 maja 1877 roku. Jego grób znajduje się w Wojciechowicach, a nagrobek w kościele św. Jakuba w Sandomierzu. Monografia została wydana w 1879 r. Jego dzieło jest nieocenionym i niezastąpionym tekstem źródłowym.

'Chociaż miasto Sandomierz wraz z grodem, to jest, obwarowanym zamkiem sięga bardzo odległej starożytności, to jednakże w kronikach naszych pierwszą o niem napotykamy wzmiankę dopiero pod rokiem 1097'.

Ignacy Karpiński - bratanek poety Franciszka Karpińskiego, rektor szkół wrocławskich. Po przejściu na emeryturę w 1866 r. zamieszkał w Sandomierzu przy ul. Browarnej. Wzmianki o jego działalności spotkać można w 'Pamiętniku Koła Sandomierzan' Był autorem 'Krótkiego rysu ustroju dawnej Polski i poglądów na przyszłość', i 'Nowego ogrodnictwa polskiego z nowymi poglądami na przemysł i handel produktami naszych wyrobów i na inne ekonomiczne potrzeby naszej społeczności' Obydwa dzieła napisał w Sandomierzu. Zmarł tu w 1895 roku.

Apolinary Knothe - (1844-1894), wychowanek progimnazjum i Seminarium Duchownego w Sandomierzu. Ksiądz, następnie profesor tego Seminarium. Autor cyklu wierszy o Sandomierzu, wydrukowanych w 20 lat po jego śmierci przez ucznia ks. Jana Wiśniewskiego jako aneks do monografii 'Dekanat Sandomierski'. Fragment jednego z wierszy wykorzystał Krzysztof Seliga w książce pt. 'Legendy sandomierskie'

'O SANDOM1ERZU.' STARCZE SIWOBRODY,
COŚ SIADŁ NA WZGÓRZU, NA STRAŻY PAMIĄTEK
I CICHO PATRZYSZ NA WIŚLANE W0DY,
SNUJĄC PAJĘCZYCH TWOICH WSPOMNIEŃ WĄTEK ......'

Karol Józef Frycz - (1877-1963), scenograf, reżyser, malarz. Od 1930 prof. ASP w Krakowie, współzałożyciel Zielonego Balonika, członek towarzystwa Polska Sztuka Stosowana. Autor dekoracji i kostiumów głównie dla Teatru im. Juliusza Słowackiego w Krakowie w latach 1935-39, 1945-46 jego dyrektor; główny scenograf Teatru Polskiego w Warszawie w latach 1913-31 i Teatru Narodowego. Autor wystroju kaplicy Matki Boskiej Różańcowej oraz 7 witraży i kraty w kościele św. Jakuba i ołtarza w kaplicy Seminarium Duchownego w Sandomierzu. Upowszechnił w teatrze polskim dekoracje trójwymiarowe. Autor scenografii do przedstawień: Śluby panieńskie A. Fredry (1907), Irydion (1913), Nie-Boska komedia Z. Krasińskiego (1919), Grzegorz Dyndała Moliera (1913), Hamlet Szekspira (1922,1947); inscenizacje m.in. Balladyna Słowackiego (1935); dekoracje dla teatrów zagranicznych. Twórca polichromii do wielu krakowskich kościołów. Otrzymał nagrodę państwową I stopnia w 1952r. Autor zbioru artykułów O teatrze i sztuce (1967).

Zygmunt Schinzel - urodził się 12 sierpnia 1887r. w Słupcu. Osierocony przez ojca przyjechał do wuja lekarza Leonarda Orzechowskiego do Tarnobrzega. Tam też ukończył szkołę powszechną, następnie uczęszczał do Gimnazjum św. Anny w Krakowie. Studiował na wydziale Lekarskim Uniwersytetu Jagiellońskiego. W lipcu 1921r. przyjechał do Sandomierza na inspekcję miejscowego Szpitala Zakaźnego. Po tym krótkim pobycie postanowił tu zamieszkać. W grudniu 1921r. doktor z żoną, Wandą z Zawadzkich przybył do miasta, obejmując stanowisko lekarza powiatowego. Do jego kompetencji należało: prowadzenie walki z chorobami zakaźnymi, wenerycznymi, gruźlicą, organizacja szczepień, wykonywanie sekcji zwłok, przeprowadzenie ekshumacji, zatwierdzanie lokalizacji studzien i placów pod budowę szkół na terenie powiatu, leczenie pracowników państwowych i ich rodzin. W maju 1923r. po zamknięciu Szpitala Epidemicznego Naczelnego Nadzwyczajnego Komisariatu przy ul. Browarnej, przy pomocy Ministerstwa Zdrowia Publicznego, urządził w tych samych pomieszczeniach Szpital Epidemiczny, przeznaczony do leczenia chorób zakaźnych i wenerycznych. Brał udział w pracach Sejmiku Powiatowego, był członkiem Rady Fundacji Instytutu Świętego Ducha w Sandomierzu. Jego żona Wanda (zm.1932) prowadziła działalność charytatywno-społeczną. W 1934r. doktor ponownie ożenił się z Wandą Świeżyńską, artystką, malarką. Z tego związku narodziło się dwóch synów: w 1937r. Andrzej - światowej sławy matematyk, profesor w Instytucie Matematycznym PAN w Warszawie i Władysław urodzony w 1943 - psycholog. W 1938 r. przeszedł na emeryturę, rozpoczął pracę w Ubezpieczalni Społecznej i prywatną praktykę. Był lubianym kolegą, uczynnym, sumiennym lekarzem. Nigdy nie odmawiał pomocy chorym. W 1937r. Prezydent Rzeczypospolitej nadał dr Zygmuntowi Schinzlowi Złoty Krzyż Zasługi. W czasie okupacji przebywał w Sandomierzu. W 1940 r. był współtwórcą konspiracyjnej grupy 'Walka' W czerwcu 1943r . pośredniczył w scaleniu działających na terenie powiatów sandomierskiego i opatowskiego struktur NOW z Obwodem Armii Krajowej. Został przydzielony do służby sanitarnej w Obwodzie AK. Po wojnie pracował w Tarnobrzegu, następnie w Sandomierzu założył Poradnię Okulistyczną, która prowadził do 1 stycznia 1966r., kiedy ponownie przeszedł na emeryturę. W czerwcu 1966 doktor z żona przeniósł się do Warszawy. Zmarł 26 grudnia 1974r., w Warszawie. Został pochowany w rodzinnym grobowcu na Cmentarzu Katedralnym w Sandomierzu.

Adam Bień - urodził się w 14 grudnia 1899r. w Ossali, uczeń gimnazjum rosyjskiego w Sandomierzu, następnie po wojnie polskiego gimnazjum (matura 1920). Studiował prawo na Uniwersytecie Warszawskim, przez lata był sędzią w warszawskim Sądzie Okręgowym. Związał się z ruchem chłopskim. Należał do PSL 'Wyzwolenie', zakładał organizację Akademickiej Młodzieży Ludowej, lider Związku Młodzieży Wiejskiej RP 'Wici'.

Był I zastępcą Delegata Rządu na Kraj (od maja 1943r.) i ministrem w Krajowej Radzie Ministrów (od maja 1944). W marcu 1945 roku został aresztowany w Pruszkowie przez NKWD, razem z przywódcami Polski Podziemnej i wywieziony do Moskwy. Sądzony podczas procesu Szesnastu i skazany na pięć lat więzienia. W sierpniu 1944 powrócił do kraju. Prowadził kancelarię adwokacką w Przasnyszu. W 1974 r. po przejściu na emeryturę osiadł w Ossali. Okres życia spędzony w klimacie Ziemi Sandomierskiej opisał w tomie wspomnień i rozmyślań 'Bóg wysoko - dom daleko' (1981), doświadczenia z lat 1939-1949 w tomie 'Bóg wyżej - dom dalej' (1991). W 1994 r. otrzymał najwyższe odznaczenie honorowe Rzeczypospolitej - Order Orła Białego. Od 1994 Członek Honorowy Towarzystwa Naukowego Sandomierza. Zmarł 4 marca 1998 roku w Warszawie.

Aleksander Patkowski - urodził się 4 marca 1890 r. w Ożarowie, pisarz, nauczyciel, regionalista, działacz Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego. Inicjator i członek Zrzeszenia Nauczycieli Szkół Początkowych, Spółdzielni Księgarni Nauczycielskiej 'Ognisko', Powszechnego Uniwersytetu Regionalnego im. Stanisława Konarskiego (1923). Redaktor 'Pamiętnika Świętokrzyskiego 1930'. Zginął w Oświęcimiu 22 marca 1942 r. Oto fragment ostatniego listu z Oświęcimia:

'...mogiły mojej nie znajdziecie, duchem jestem z wami i każdą cząstką ziemi sandomierskiej'.

Roman Koseła - urodził się 13 stycznia 1894 r. we Włostowie w rodzinie chłopskiej. Chodził do rosyjskiego gimnazjum, lecz po sześciu latach naukę przerwał i zarabiał udzielając korepetycji. Po pierwszej wojnie światowej mieszkał w Krakowie, gdzie rozpoczął studia matematyczno-przyrodnicze jako wolny słuchacz. Następnie osiadł w Sandomierzu, gdzie przebywał do końca życia. Był badaczem amatorem dziejów miasta. Działacz Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego, radny miasta i działacz instytucji spółdzielczych tj. Ogniwo, Bratnia Pomoc. Był ofiarodawcą i wieloletnim pracownikiem biblioteki, porządkował archiwum miejskie i archiwum wikariuszy sandomierskich, uczestniczył w pracach Muzeum Ziemi Sandomierskiej. Współzałożyciel i redaktor tygodnika 'COP' i współredaktor 'Ziemi Sandomierskiej'. W 1937r. wydal zbiór legend pt. 'Sandomierka' i reportaże 'Sandomierskie strony'. W czasie okupacji należał do organizacji ZWZ, brał udział w tajnym nauczaniu, wydawaniu i kolportowaniu prasy konspiracyjnej. Został aresztowany przez gestapo. Był więziony na zamku sandomierskim, torturowany, wywieziony 28 marca do Oświęcimia, gdzie zginął zagazowany 15 lipca 1942r. w Brzezince.

'Sandomierz jeszcze śpi. Obudził się tylko orzeł na wieży ratusza,
zachwiał się zachybotał i rozkrajał skrzydłami poranny, od Wisły płynący wiatr,
jakby, zrywał się da lotu, jakby chciał gonić pod obłokami pieśń skowrończą,
co mu się nad głową roztrzepotała'.

Jarosław Iwaszkiewicz - urodził się 20 lutego 1894r, w Kalniku na Ukrainie, zmarł w 1980r. Był poetą, prozaikiem, eseistą, krytykiem, publicystą, muzykiem, teatrologiem, tłumaczem wielu wybitnych dzieł literatury obcej. Studiował prawo na uniwersytecie w Kijowie. Debiutował w 1915r. w kijowskim miesięczniku 'Pióro'. Od 1918 r. zamieszkał w Warszawie Był jednym z twórców grupy poetyckiej 'Skamander'. W czasie okupacji działacz podziemia kulturalnego. Po wyzwoleniu redaktor naczelny 'Życia Literackiego', 'Nowin Literackich' i 'Twórczości'. Wieloletni prezes Zarządu Głównego Związku Literatów Polskich. Od 1952 poseł na Sejm, działacz Międzynarodowego Ruchu Obrońców Pokoju, laureat wielu wysokich nagród państwowych. Uczuciowo od lat związany z Sandomierzem, któremu poświęcił wiele utworów m.in.; ' Czerwone tarcze', 'Wycieczka do Sandomierza', całe partie 'Pejzaży sentymentalnych' i szereg pięknych wierszy, zebranych w albumie 'Sandomierz' oraz rozsypanych w wielu zbiorach i zbiorkach poetyckich. W Sandomierzu powstały: 'Lato w Nohant', 'Młyn nad Utratą', 'Zygfryd', 'Róża'. Tematyki sandomierskiej można się doszukać w wielu opowiadaniach np. 'Nowa miłość', 'Tatarak'. Wzmianki a nawet całe partie o Sandomierzu znajdują się w 'Listach z podróży do Ameryki Południowej', 'Książce o Sycylii', a zwłaszcza w 'Książce moich wspomnień'. Dużo miejsca poświęcił Iwaszkiewicz Sandomierzowi w książce 'Podróże do Polski'. Miasto ofiarowało pisarzowi dom na sandomierskiej skarpie, w którym mieści się obecnie Muzeum Literatury.

'A potem miłym Górom Pieprzowym
Uprzejmie się kłaniasz
Patrz, miła, oto na chmurze różowej
Podpływa nasz Sandomierz'

Stanisław Młodożeniec - urodził się 31 stycznia 1895 r. w Dobrocicach koło Sandomierza. Abiturient pierwszej matury w gimnazjum rosyjskim w Sandomierzu. Studiował na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. W 1921 r. ukazał się jego tomik poetycki 'Kreski i futereski'. W latach 1922-1939 pracował jako nauczyciel w gimnazjum w Kielcach, Zamościu (1923-1925) i od 1925 r. w Warszawie, gdzie zamieszkał na stałe. W 1925 r. pojawił się drugi zbiór wierszy 'Kwadraty', natomiast w 'Tygodniku Ilustrowanym' - pierwsze opowiadanie pt. 'Jak się w Pietrkowy serce rozszerzyło'. W 1926 r. otrzymał I nagrodę w konkursie nowelistycznym 'Czasu' za utwór 'Wyścigi'. Następnie ukazują się kolejne tomiki 'Niedziela i Futuro-gamy i futuro-pejzaże -1930 r. Działacz SL i ZMW RP 'Wici' (autor hymnu tej organizacji młodzieży wiejskiej). Współpracował z wieloma czasopismami 'Młoda Myśl Ludowa', 'Wici', 'Zielony Sztandar', 'Piast', 'Znicz', 'Chłopski Świat', 'Ku słońcu', 'Europa'. Brał udział w kampanii wrześniowej, dotarł z oddziałem na Węgry, gdzie został internowany. Przebywał w Jugosławii, Syberii, Turcji, Syrii, Palestynie, Egipcie. Walczył w Samodzielnej Brygadzie Strzelców Karpackich. W Jerozolimie redagował 'Gazetę Polską'. W 1942r. w Londynie został urzędnikiem w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych polskiego rządu emigracyjnego. Współredagował pismo 'Jutro Polska'. Zmarł w Warszawie 11 stycznia 1959r. Przed śmiercią wydal opowiadania w zbiorze 'W dolinie małej wody' i 'Wiersze wybrane'.

Czesław Latawiec - urodził się w 1904 r. Wychowanek sandomierskiego gimnazjum, polonista poznański. Autor kilku książek historyczno-literackich i wydanego w 1976 r. pamiętnika pt. 'Sandomierz - moja młodość'. Ojciec Bogusławy Latawiec, autorki tomików poezji oraz powieści, żony Edwarda Balcerzana, poety, prozaika, krytyka literackiego, tłumacza i pracownika naukowego w Poznaniu.

'Przed nami tymczasem rozpościerała się wspaniała panorama Sandomierza, zbudowanego na wysokiej skarpie, a więc w kolejności: zamek, katedra, Dom Długosza, Collegium Gostomianum i nieco w tyle kościół św. Michała'.

Wincenty Burek - urodził się 14 października 1905r. w Ocinku koło Sandomierza. Absolwent Gimnazjum Państwowego typu humanistycznego w 1927 r. W latach 1928-1932 studiował anglistykę na Uniwersytecie Warszawskim. Należał do zespołu redakcyjnego miesięcznika 'Młoda Myśl Ludowa' 1935-36, redagował czasopisma wydawane przez Związek Nauczycielstwa Polskiego ('Mały Płomyczek Wiejski', 'Mały Płomyczek', 'Płomyczek', 'Szkolna Gazetka Ścienna'), działał w Związku Młodzieży Wiejskiej RP 'Wici' i Stronnictwie Ludowym, był czynny w warszawskim Kole Sandomierzan - współredaktor Pamiętnika Koła Sandomierzan 1925-35, Warszawa 1936. Wówczas poznał przebywającego w Sandomierzu J. Iwaszkiewicza. W 1919r. debiutował artykułem na łamach 'Gazety Świątecznej', w 1934 r. na łamach pisma 'ABC Literacko-Artystyczne'. W 1935 r. wydał tom opowiadań 'Droga przez wieś'. W październiku 1939 r. przeniósł się do Sandomierza, gdzie działał w SL, 'Roch', BCh, redagując pismo 'Młodzi idą'. Od 1944 wydawał 'Wolną Polskę' i 'Ziemię Kielecką'. Następnie był przewodnikiem, publicystą, działaczem i pracownikiem instytucji kulturalno-oświatowych. Członek Miejskiej i Powiatowej Rady Narodowej w Sandomierzu, Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach. Od 1951 r. dyrektor Państwowego Ogniska Kultury Plastycznej, a w latach 1954-56 dyrektor Ogniska Muzycznego w Sandomierzu. W 1956 r, został opublikowany tom opowiadań 'Siwy Kaźmirz i insi', który poprzedził wstępem J.Iwaszkiewicz. W tym roku napisał Przedmowę do albumu 'Sandomierz' (teksty: J. Iwaszkiewicz, zdjęcia A. Brustman).

Od 1963 r. zamieszkał w Warszawie, gdzie współpracował z 'Zielonym Sztandarem', a w latach 1965-1968 był redaktorem naczelnym 'Teatru Ludowego'. Pełnił funkcję prezesa stołecznego Klubu Miłośników Sandomierza. W 1969 ukazał się tom opowiadań pt. 'Nawałnica'. W 1995 r. ukazał się zbiór listów W. Burka i J. Iwaszkiewicza pt: 'Sandomierz nas połączył'.

Zmarł 4 lipca 1988r. w Warszawie, pochowany został na Cmentarzu Katedralnym w Sandomierzu.

'A Sandomierz jest teraz taki ładny
jak zawsze wczesną jesienią
taki przypłowiały henrykowski'.

Wiesław Myśliwski - urodził się 25 marca 1932r. we wsi Dwikozy niedaleko Sandomierza. Po wojnie chodził do Gimnazjum i Liceum Ogólnokształcącego w Sandomierzu. Studiował filologię polską na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim. Debiutował w 1955 r. recenzją powieści E.de Greff ' Noc jest moim światłem'. Pracował w LSW w Warszawie jako asystent redaktora, był kierownikiem redakcji literatury współczesnej, zastępcą redaktora naczelnego. W 1967r. ukazała się jego pierwsza powieść 'Nagi sad', a w 1970r. 'Pałac'. W latach 1971-83 był członkiem ZLP. Od 1975 r. redaktor naczelny kwartalnika 'Regiony'. Napisał dramaty 'Złodziej' (1974), 'Klucznik'(1978) i powieść 'Kamień na kamieniu' (1984). W latach 1983-1989 wiceprzewodniczący Narodowej Rady Kultury. W latach 1986-89 należał do Rady Konstytucyjnej przy Przewodniczącym Rady Państwa.

Od 1993r. jest redaktorem naczelnym dwutygodnika kulturalnego 'Sycyna'. Otrzymał nagrody: Ministra Kultury i Sztuki III stopnia -1971 r., Prezesa Rady Ministrów II stopnia -1979, Przewodniczącego Komitetu do Spraw Radia i Telewizji I stopnia -1979, 'Trybuny Ludu'- 1980, Nagrodę Państwową II stopnia -1987. Odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski -1980. W 1989 r. opublikował dramat 'Drzewo', a w 1996r. powieść 'Widnokrąg', za którą otrzymał w 1997 r. Nagrodę Nike. Obecnie mieszka w Warszawie.

'Dwikozy - mój skrawek nieba i ziemi, ale także mój wielki świat,
z którego płyną ożywcze soki w moją pamięć, w moją wyobraźnię, w moją krew.
Stąd się wziąłem i tu zawsze jestem, nawet jeśli jestem gdzie indziej.
Przeżyłem tu chwile wielkiego wzruszenia. Dziękuję po stokroć.
Zawsze będę z ludźmi tej ziemi, z ich losem, bo to także mój los'.

Oprac. Ada Czapla